29 آبان 1397 ساعت 12:25
 
 

اوقات شرعی

 
 


قُبح کودک آزاری

کودک هدیه خدا به خانواده و امانتی دردست والدین است و موفقیت کلیدی را در تثبیت نظام خانواده دارد و با پرورش و تربیت صحیح به فرموده پيامبر صلى‏الله‏عليه‏و‏آله :إنّ الوَلدَ الصّالِحَ رَيحانَةٌ مِن رَياحِينِ الجَنَّةِ.( الكافي: ج 6، ص 3، ح 10)فرزند صالح، گلى از گل‏هاى بهشت است.مسئولیت کودک پروری بای ددر بخش پرورشی و تربیتی تعریف شود تا کانون خانواده ایمان و اخلاق گردد و درنتیجه با اصلاح تربیت خانواده ها-جامعه رشد وتعالی معنوی واخلاقی پیدا کند.
از مفهوم کلام بنده استنتاج میکنید که اگر جامعه فاسد وخراب شد به خاطر این است که خانواده ها فاقد ارزشهای ایمانی و اخلاقی شده اند و خانواده ها هم یعنی والدین و فرزندان.
متأسفانه  ما در خانواده ها  میبینیم که ملتزم به رسیدگی در امر معاش و خوراک و پوشاک فرزندان خود هستند اما توجهی به پرورش استعداهای معنوی و رشد وکمال اخلاقی  وایمانی نهالهای زندگیشان ندارند.درنتیجه آینده این خانواده  معلوم نیست به چه سرانجامی می رسد و چه فرجامی درفراروی فرزندانی است که با مبانی دینی و اعتقادی بیگانه اند.ما باید بدانیم که کودکان زیباترین شکوفه های هستی اند، که خداوند آنان را به انسانها مرحمت می کند، اما متأسفانه امروزه یکی از بزرگترین معضلات جوامع انسانی ناسپاسی در برابر این نعمت بی منت الهی است. آری کودک آزاری از جرایمی است که قلب هر انسانی را می آزارد! متأسفانه گاه بی توجهی جوامع، منجر به جنایاتی علیه کودکان معصوم و بی پناه می شود، که عمق وجود شنوندگان را آتش می زند، البته عوامل متعددی دست به دست هم داده اند تا ما روز به روز شاهد افزایش کودک آزاری در جهان باشیم.
یکی از عوامل آزار کودکان از سوی والدین، شیطنت ها و رفتارهای ناهنجاری است که کودکان از خود بروز می دهند، که گاه این بی قراری ها ناشی از بیش فعالی کودک است. بیش فعالی از آن دسته مشکلاتی رفتاری است که نیازمند برنامه های خاص تربیتی و گاه درمانی است. نا آگاهی والدین نیز سبب می شود تا این مشکل بحرانی شده، منتهی به کودک آزاری شود. البته مشکلات روانی دیگری، چون اضطراب، شب ادراری، پرخاشگری و... از مشکلاتی است که نیاز به برنامه تربیتی و درمانی دارد. اما متاسفانه گاه به دلیل بی توجهی و یا ناآگاهی والدین نسبت به درمان صحیح، این مشکلات همچنان باقی مانده و موجب برانگیخته شدن خشونت علیه ایشان می شود. به عنوان مثال والدین، کودک مبتلا به شب اداری را روی بخاری برقی می نشاندند، تا او را تنبیه کنند.
اما خدا نکند که کودک نامشروعی از مادری متخلف به دنیا آید زیرا یکی از عوامل وقوع کودک آزاری، نامشروع بودن کودک است. مادری که صاحب فرزند نامشروع می شود، عموما نگرش دیگری به کودک خود دارد و همواره او را مدرکی برای عمل خلاف خود می بیند. به ویژه اگر تنها بوده و از خانواده و محیط جامعه طرد شده باشد. لذا همواره به کودک خود با چشمی دیگر می نگرد. براساس روایتی از امام صادق(ع) یکی از علل حرمت زنا، به دنیا آمدن فرزند نامشروع است، که محروم از عوامل خانوادگی خواهد شد(3)، لذا صرف عدم جلوگیری از باردار شدن زانیه توسط زانی گناهی دیگر است.
از طرفی فقر نیز زمینه ای برای آزار کودک می باشد و همچنین فقر از عوامل مؤثر در گسترش بسیاری از جرایم است. لذا روایات وارده از ائمه معصومین (ع) آمده است: کان الفقر أن یکون کفرا( امالی صدوق، ص 299) فقر سبب می شود تا کودکان از دسترسی به نیازهای اساسی خود؛ مانند آموزش، بهداشت، تغذیه محروم شوند، یا والدین به دلیل فشارهای مالی با رفتارهایی، چون پرخاشگری، خشونت، بی توجهی  کودکان را مورد آزار قرار دهند. همچنین برابر گزارشات خبری ازسازما ن ملل علت اصلی قاچاق کودکان دربعضی کشورها نیز فقر خانواده ها است!چنانچه مشکلات فرهنگی و به بیانی دیگر فقر فرهنگی نیز مزید بر علت ایجاد رنج برای کودکان است که از جمله نمادهای فقر فرهنگی را می توان به سنت های غلط فرهنگی در برخی قومیت ها اشاره کرد؛ سنت هایی چون وانی در پاکستان و کابین در کردستان و برخی مناطق اهواز و خوزستان. این سنت، یک رسم قدیمی است که در آن با ازدواج بین دو قبیله، جنگ های خونین ناشی از قتل یکی از دو گروه متوقف می شود. عروس در این رسم محکوم به تحمل خشونت هایی است که از طرف خانواده همسرش به او تحمیل می شود. برخی از سنت ها نیز ناشی از رسوم غلط امروزی است؛ سنت هایی چون تجمل گرایی، مدگرایی، عریان پوشی، سیری ناپذیری انتظارات اعضای خانواده، بی توجهی به پوشش مناسب دربرابر ناپدری و نابرادری و سایر خویشان، هر یک موجب به وجود آمدن تنش هایی در خانواده ها می شود که یکی از قربانیان این تنش ها کودکان هستند.
از سوی دیگر، ترویج بی رویه مطالب مستهجن از طریق موبایل، ماهواره و رایانه ها، مرزهای اخلاقی را کم رنگ کرده وموجب آسیب پذیرتر شدن دختران در خانواده ها (به ویژه در برابر ناپدری و نابرادری و یا گاه در خانواده های اباحه گر توسط پدران و برادران) می گردد. بسیاری از کودک آزارهای جنسی، ناشی از عوامل مذکور است این فضای ملتهب به ویژه در کشورهای غربی به اوج خود می رسد، تا آنجا که سوء استفاده از کودکان درمسیر هرزه نگاری و اعمالی منافی عفت، به شکل تجاری درآمده است.
ذهنیت های غلط حاکم در میان برخی خانواده ها خصوصاً خانواده های با فرهنگ ضعیف نیز از دیگر عوامل منجر به کودک آزاری است. برخی از والدین، تربیت کودک را منحصربه تنبیه بدنی بی حد و حصر می دانند. یکی از دلایل وقوع بیشترین آمار کودک آزاری، یعنی کودک آزاری های جسمی و روحی در این است که والدین نمی دانند که اعمال سخت گیرانه و بی رحمانه ایشان کودک آزاری است و گمان دارند که در جهت تربیت کودک گام بر می دارند. در حالی که امروزه ثابت شده است که تنبیه بدنی، یکی از مخرب ترین روش های تربیتی است. به گفته روان شناسان تداوم این خشونت ها می تواند به ترس، اضطراب وپرخاشگری در کودک، پنهان کاری، شب ادراری، عدم اعتماد به نفس و عدم قدرت ارتباط با دیگران شود، به طوری که اکثر کودکان و نوجوانان بزهکار، از خشونت های خانگی رنج برده اند. البته درک و آگاهی درست از تنبیه بدنی مجاز به قانون و فقه اسلامی نیز به جای خود، مؤثر است؛ چرا که از دیدگاه تربیت اسلامی، تنبیه بدنی آخرین شیوه تربیتی است وحد متعارف آن، عدم وجوب دیه؛ یعنی سرخ نشدن پوست است . لذا تنبیه بدنی مجاز صرفا تلنگوری کوچک به کودک است، نه آزار جسمی و روحی او.
کودک آزاری مربوط به طبقه خاصی نمی شود و فقرمالی و فرهنگی که گفته شد می تواند خطر آفرین باشد اما می بینیم که مسئله کودک آزاری در بین افراد تحصیل کرده و با بضاعت مالی خوب هم دیده می شود. به طور کلی، ضعف تبلیغات فرهنگی در جهت آموزش صحیح اطلاعات تربیتی، عمده ترین مشکل فرهنگی است، که به انحرافات فرهنگی و تربیتی خانواده ها و در نهایت به کودک آزاری می انجامد.

 نقص یا ابهاماتی قانونی
یکی از عوامل اجتماعی - سیاسی کودک آزاری در برخی کشورها، فقدان قوانین حمایتی از کودکان است. در ایران با تلاش های خوب قانونگذاران و با تکیه بر اصول اسلامی، قوانین خوبی وضع شده، اما با این وجود هم چنان نواقص و ابهامات قانونی محسوس و مؤثر است. قانون حمایت از کودکان و موادی از قانون مدنی و قانون مجازات اسلامی و آئین دادرسی، گرچه تا حدودی خلاء قانونی را پر کرده است. اما مبتلا به ابهامات و نواقصی است که دست دستگاه قضایی و مراکز مددکاری را بسته است. دو موضوع برجسته در این زمینه، عدم شفاف سازی کودک آزاری جسمی و روحی و ارتباط آن با تنبیه بدنی است؛ چرا که قوانین حدمتعارف تنبیه مدنی را تعریف نکرده، ضمن این که قانون می توانست به اولویت بندی راهکارهای مناسب تربیتی نیز بپردازد.

 مشکلات محیط آموزشی نیز در بحث پرورش کودک و پیشگیری از کودک آزاری سهمی بنیادین دارد زیرا مهم ترین محیط آموزشی کودکان مدارس است. مدرسه، جایی است که کودک زمان بسیار زیادی از عمر خود را در آن می گذارند. بنابراین مشکلاتی که در مدرسه برای دانش آموزان ایجاد می شود، مانند انتظار بیش از حد، ندیدن تفاوت ها، اضطراب، ترس ناشی از رقابت های شدید، تبعیض، تنبیه بدنی، تحقیر، توهین و... سبب آزارهای جسمی و روانی کودکان می شود. به گفته برخی از محققین، سیستم ناکارآمد ارزش گذاری در مدارس و شیوه های تنبیهی نامناسب از عواملی است که سبب مشکلات پیش گفته می گردد. البته بخشی از چنین مشکلاتی به ناتوانی های تربیتی معلمین باز می گردد.
ضعف باورهای دینی در سرسری شمردن تربیت کودک و بی توجهی به رفتارهای اخلاقی فرزندان ازسوی والدین اثری بارز دارد زیرا بزرگ ترین عامل وقوع کودک آزاری را می توان در ضعف باورهای دینی کودک آزاران دانست. زیرا کسی که معتقد به مکافات عمل در دنیا و عالم آخرت باشد، هیچ گاه به خود جرأت ظلم کردن به کودکان بی پناه را نمی دهد؛ چرا که بر اساس حدیثی قدسی نبوی، خداوند متعال می فرمایند: اشتَدَّ غَضَبي على مَن ظَلَمَ مَن لا يَجِدُ ناصِرا غَيرِي . ( الأمالي طوسي : ۴۰۵/۹۰۸ )  خشم من بر آن كه به كسى ستم كند كه ياورى جز من نمى يابد، سخت است . به ویژه کودک آزاری های جنسی که مجازات های سنگین آن نشانگر قباحت بسیار آن است. اباحه گری و بی توجهی به معیارهای دینی و دیدن فیلمهای مستهجن و ماهواره ای و تصاویر فاسد فضاهای مجازی، عمده ترین عامل کودک آزاری جنسی است.
و اما عوامل ناشی از ضعف والدین در تربیت کودک و کودک آزاری را می توان مواردی که بیان میشود دانست:
1. فقدان مهارت های تربیتی بزرگترین عامل کودک آزاری های جسمی، عدم مهارت و ناتوانی والدین در برابر کنترل رفتار کودکانه کودک است. برخی از والدین، نزدیک ترین راه برای اصلاح رفتارهای کودک خود را تنبیه بدنی می بینند، که با تکرار از سوی والدین، کودک کم کم بدان عادت می کند، در این شرایط برخی والدین ناشیانه به سخت تر کردن تنبیه بدنی و روانی خود رو می آورند و تا آن جا پیش می روند، که از در لجبازی با کودک معصوم و خام، صدمات جبران ناپذیری به کودک وارد می آورند. در این میان، ناتوانی مادران در کنترل و هدایت رفتار کودکان نقش پر رنگ تری دارد. از این رو، ضروری است تا مادران بیشتر در صدد تربیت و مهار رفتار ناهنجار کودک خود با یادگیری روش های صحیح تربیت فرزند باشند. اگر مادر فضای خانه را به درستی مدیریت کند، کار به جایی نخواهد کشید، که پدر خسته و کلافه از کار، متوسل به رفتارهای آزار گرانه شود. حتی مادر می توان پدر را نیز به شیوه های مناسب و جدید تربیتی آگاه نموده. مانع از خشونت او علیه کودک معصوم شود.گرچه وظایف پدر به جای خود باقی است. به طور کلی والدین باید با جدیت در صدد تربیت صحیح کودک با استفاده از روش های مناسب باشند و صرفا در صدد بزرگ کردن جسم و پر کردن شکم او نباشند.
2. اشتغال مادر نیز از عوامل آزار کودک از سوی مادر و کمبودهای عاطفی کودکان اشتغال پاره وقت و یا تمام وقت مادر است. متأسفانه برخی از مادران پیش از این که به فکر رسیدگی به مشکلات و نیازهای تربیتی کودک باشند، به فکر پر کردن جیب خود برای رفاه بیشتراند. برخی مادران پیش از این که خود را مادر بدانند، خود را کارگر سرمایه داران یا کارمند دولت می دانند. کودکی که در روز فقط چند ساعت در کنار مادری خسته وبی حوصله، که وظایف گوناگون خانه اش عقب افتاده است به سر می برد، بسیار مورد غفلت، بی توجهی، کمبود عاطفی، انحرافات اخلاقی، قرار گرفته و گاه مورد آزار مادر بی حوصله و پر مشغله قرار می گیرد، که اغلب چنین کودکانی، غالب ساعت های عمر خود را زیرنظر مربیان مهد کودکی که مشخص نیست تا چه اندازه احساسات و نیازهای کودک را درک می کنند، می گذرانند و کمتر طعم محبت های مادرانه را احساس می کنند.

3. اعتیاد
اعتیاد والدین به دلیل خصوصیاتی که در ایشان ایجاد می کند، مانند پرخاشگری، بی مسئولیتی، کاهش عاطفه و... سبب می شود تا کودکان مورد آزار، بیشتر مورد سوء استفاده قرار گیرند. وجود بیش از 2 میلیون معتاد در کشوری که 60 درصد از 95 درصد آنها، پدر خانواده هستند، منجر شده تا اغلب آنها به دلیل مصرف مواد مخدر، تعادل روانی خود را از دست داده و زن و فرزندان خود را مورد آزار واذیت و انواع خشونت های خانوادگی قرار دهند. غالب پرونده های کودک آزاری در ایران در مورد کودکانی تشکیل شده که والدین معتاد داشته اند. اعتیاد، به ویژه در خانواده های فقیر، توانایی های تربیتی والدین را ساقط کرده و ایشان را در شرایطی قرار می دهد، که همواره به خود زحمت فکر در عمق اعمال خویش را نمی دهند و آسان ترین و سریع ترین راه را برای سرکوب فرزند در پیش می گیرند. ایشان به دلیل نیاز مالی مرتکب سوء استفاده از کودک در اموری؛ چون فحشاء، تکدی گری، نقل و انتقال مواد مخدر می شوند. در حداقل موارد نیز کودک را مجبور به کارهای سخت می نمایند.

4. طلاق
و سرانجام بزرگ ترین قربانیان طلاق، کودکان معصومی هستند، که از مهر مادری یا لطف پدری محرومند. بخش مهمی از موارد کودک آزادی به کودکانی اختصاص دارد، که گرفتار تک سرپرستی یا سرپرست نامناسب پس از طلاق هستند. در مواردی مشاهده شده که نامادری یا نا پدری در اثر غفلت یا بی توجهی والدین اصلی، کودک را مورد آزار جسمی و یا جنسی قرار داده اند.

 

شعار سال 1397

شعار امسال «حمایت از کالای ایرانی» است؛ سال «حمایت از کالای ایرانی». این فقط مربوط به مسئولین نیست؛ آحاد ملّت همه میتوانند در این زمینه کمک بکنند و به معنای واقعی کلمه وارد میدان بشوند.

موضوع خطبه ها

موضوع اصلی:قیام امام حسین(ع)        

موضوع خطبه این هفته:رسالت سجادی

مدت خطبه ها:35دقیقه

 

 

گنجینه های فرهنگی

کانال پیام رسان نماز جمعه

با کلیک برتصویر زیر درکانال سروش نماز آدینه از مطالب متنوع شامل:داستانهای اخلاقی، نکات پند آمیز ،احادیث،اخبارسیاسی ،نکات روانشناسی ، خطبه ها و تصاویر نمازگزاران…. بهره مند شوید.